Vereenvoudiging procedure loonbeslag vanaf 31 maart 2016

Geschreven door Lexalert
Foto: opensource.com  

De procedure van loonoverdracht (ook gekend als “loonbeslag”) wordt vereenvoudigd door hde wet van 7 maart 2016. Deze vereenvoudiging komt vooral de schuldeiser en gecedeerde schuldenaar ten goede. De aangetekende brief aan de schuldenaar-werknemer blijft bestaan. Hij mag wel elektronisch verstuurd worden.

Wanneer een krediet wordt toegekend, vraagt de schuldeiser (overnemer) aan de consument (schuldenaar-overdrager) een deel van zijn loon over te dragen in het geval de schuldenaar niet spontaan zou terugbetalen.

Wanneer de schuldenaar heeft opgehouden te betalen, voert de schuldeiser de overdracht van het loon uit bij zijn werkgever of bij een instelling van sociale zekerheid (de gecedeerde schuldenaar).

Vanaf dat ogenblik, is de gecedeerde schuldenaar ertoe gehouden het geheel of een deel van het wettelijk voor beslag vatbare gedeelte van het loon in te houden ten gunste van de schuldeiser.

De schuldeiser moet een brief sturen aan de consument om hem te verwittigen over zijn voornemen om de overdracht van loon uit te voeren. Hij stuurt een kopie van deze brief aan de gecedeerde schuldenaar. Na verloop van 10 dagen, mag de schuldeiser zijn verzoek tot inhouding betekenen aan de gecedeerde schuldenaar. Deze drie zendingen moeten per aangetekend schrijven gebeuren.

Deze vorige procedure van de kennisgeving van de overdracht van loon is zwaar en verouderd. Ze dateert uit een tijdperk dat het fenomeen van schuldenlast niet kende en waarin het aantal overdrachten dan ook beperkt was en waarin de informatisering niet bestond. De voorgestelde vereenvoudiging is gunstig voor de schuldeiser-overnemers, maar ook voor de ondernemingen en de instellingen die gecedeerde schuldenaar zijn. Ze vermindert echter de bescherming van de werknemer, in zijn hoedanigheid van schuldenaar-overdrager ingevolge de loonoverdracht, niet. Daarentegen is de werknemer beter beschermd, omdat de geïnformatiseerde procedure het risico op fouten bij de identificatie van de schuldenaar vermindert. Zo zal een homoniem per vergissing geen inhouding op het loon teweegbrengen. Het saldo van de inhouding zal ook meer actueel zijn zodat de consument geen te hoge inhouding meer zal hebben in verhouding tot de reeds gedane terugbetalingen.

De schuldeiser blijft de consument informeren over zijn voornemen om tot de uitvoering van de overdracht van het loon over te gaan door middel van een aangetekende brief. De vereenvoudiging beoogt enkel de relaties tussen de schuldeiser en de gecedeerde schuldenaar. Een elektronische verzending kan de aangetekende brief vervangen.

In de huidige fase wordt dit systeem van beveiligde elektronische verzending tussen de schuldeiser-overnemers en de Rijksdienst voor jaarlijkse vakantie ingesteld. Het is de bedoeling dat dit systeem van elektronische verzending in de toekomst nog wordt uitgebreid naar andere instanties waar regelmatig loonoverdrachten worden uitgevoerd, mits zij voorafgaandelijk hun akkoord betuigen met deze wijze van verzending. Dit impliceert dat elke schuldeiser-overnemer met elke gecedeerde schuldenaar die voor dit systeem van elektronische verzending in aanmerking komt, een afzonderlijk voorafgaand akkoord zal afsluiten.

In het geval waarin een openbare instelling van sociale zekerheid als gecedeerde schuldenaar optreedt en een informaticatechniek gebruikt wordt, is de uitwisseling van persoonsgegevens tussen de afzender en de ontvanger onderworpen aan de voorafgaande machtiging van het sectoraal comité van de sociale zekerheid en van de gezondheid, dat erop toeziet dat de oorsprong en de integriteit van de aldus uitgewisselde persoonsgegevens met afdoende waarborgen inzake de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en de informatieveiligheid worden vastgesteld.

In het geval andere overheidsinstellingen of ondernemingen uit de private sector als gecedeerde schuldenaar optreden, worden de nadere modaliteiten van de ‘procedure waarbij informaticatechnieken worden gebruikt’ voorafgaandelijk door de Koning, na advies van de Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer, vastgesteld en moet de gebruikte informaticatechniek de oorsprong en de integriteit van de kennisgeving door middel van aangepaste beveiligingstechnieken verzekeren. Ze moet eveneens de identificatie verzekeren van de natuurlijke persoon die verantwoordelijk is voor de verzending. Ze moet er tenslotte voor zorgen dat de datum en het uur van de verzending bepaald worden en dat de verzending met een ontvangstbevestiging wordt voltooid.

De ‘procedure waarbij informaticatechnieken worden gebruikt’ kan pas in werking treden wanneer ofwel de nodige machtiging van het Sectoraal comité van de sociale zekerheid en van de gezondheid is bekomen, ofwel wanneer het hoger bedoelde koninklijk besluit na advies van de Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer in werking is getreden.

Met “schuldeiser-overnemers” worden, onder andere, de volgende personen bedoeld:

  • de personen beoogd door artikel 74 van de wet van 12 juni 1991 op het consumentenkrediet en de erkende overheidsinstellingen of particuliere instellingen beoogd door artikel 3, § 3, 2°, van dezelfde wet en waarvan de lijst jaarlijks door de minister bevoegd voor economie in het Belgisch staatsblad gepubliceerd wordt;
  • de ingeschreven personen beoogd door artikel 4 van de wet van 20 december 2002 betreffende de minnelijke invordering van schulden van de consument, waarbij met “schulden” onder meer de consumentenkredieten bedoeld door de wet van 12 juni 1991 op het consumentenkrediet beoogd worden.

►Lees ook: Vereenvoudiging van procedure voor loonoverdracht

Vanuit juridisch en technisch oogpunt valt op te merken dat de voorziene gegevensuitwisseling het tweede luik vormt van het project E-deduction. Het eerste luik werd gevormd door de invoering van een elektronische mededeling van persoonsgegevens in het raam van de vereenvoudigde procedure van fiscaal derdenbeslag tussen de FOD Financiën en de Rijksdienst voor jaarlijkse vakantie, openbare instelling van sociale zekerheid, welke optreedt als derde-beslagene.

Dit tweede luik beoogt in eerste instantie een gelijkaardige gegevensuitwisseling binnen hetzelfde informaticaproject in het raam van de loonoverdrachten tussen schuldeiser-overnemers en de openbare instellingen van sociale zekerheid, welke optreden als gecedeerde schuldenaar. Het wettelijk kader voorziet evenwel de mogelijkheid tot elektronische gegevensuitwisseling in het raam van de loonoverdrachten tussen andere instellingen mits voldaan wordt aan de voorziene procedure, die ertoe strekt de nodige waarborgen in het licht van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de schuldenaar-overdrager te verzekeren.

Inwerkingtreding

De wet werd op 21 maart 2016 in het Belgisch Staatsblad gepubliceerd en treedt op 31 maart 2016 in werking. 

Lees de volledige tekst van de wet van 7 maart 2016 houdende vereenvoudiging van de procedure betreffende de overdracht van het loon