Nationale Arbeidsraad buigt zich over de landingsbanen

Geschreven door rale vasa, google, Google - mile mikel
Foto: kuhnmi  

CAO nr. 103bis van 27 april 2015 tot aanpassing van de collectieve arbeidsovereenkomst nr. 103 van 27 juni 2012 tot invoering van een stelsel van tijdskrediet, loopbaanvermindering en landingsbanen, www.cnt-nar.be 

CAO nr. 118 van 27 april 2015 tot vaststelling voor 2015-2016 van het interprofessioneel kader voor de verlaging van de leeftijdsgrens naar 55 jaar, voor wat de toegang tot het recht op uitkeringen voor een landingsbaan betreft, voor werknemers met een lange loopbaan, zwaar beroep of uit een onderneming in moeilijkheden of herstructurering, www.cnt-nar.be

Advies 1938 van 27 april 2015, www.cnt-nar.be

1. Situering

De Nationale Arbeidsraad was deze week bijzonder productief:  er werden niet minder dan tien cao’s gesloten en er werden ook drie adviezen uitgebracht. Twee van de gesloten cao’s en één van de uitgebrachte adviezen hebben betrekking op de landingsbanen.

Een landingsbaan is een bijzondere vorm van tijdskrediet die oudere werknemers toelaat om hun arbeidsprestaties te verminderen met 1/2 of 1/5 en dat zonder maximumduur. De voorwaarden waaronder een oudere werknemer bij zijn werkgever aanspraak kan maken op een landingsbaan zijn bepaald in de CAO nr. 103.  In de meeste gevallen ontvangt de werknemer met een landingsbaan een door de RVA betaalde onderbrekingsuitkering die het loonverlies ingevolge de vermindering van de arbeidsprestaties gedeeltelijk compenseert. De voorwaarden waaronder een werknemer met een landingsbaan onderbrekingsuitkeringen kan genieten zijn bepaald in een koninklijk besluit van 12 december 2001. De onderbrekingsuitkeringen voor werknemers in een landingsbaan zijn hoger dan de onderbrekingsuitkeringen bij de andere vormen van tijdskrediet.

2. De CAO nr. 118

2.1. Wat voorafging

Door een koninklijk besluit van 30 december 2014 tot wijziging van het koninklijk besluit betreffende de onderbrekingsuitkeringen, werd met ingang van 1 januari 2015 de leeftijdsgrens voor de verhoogde onderbrekingsuitkeringen voor werknemers in een landingsbaan verhoogd van 55 jaar naar 60 jaar.

Hierop is in uitzonderingen voorzien voor werknemers tewerkgesteld in ondernemingen in herstructurering of in moeilijkheden, werknemers met een beroepsloopbaan van 35 jaar en werknemers tewerkgesteld in een zwaar beroep, een stelsel van nachtarbeid of in de bouwsector (met ongeschiktheidsattest van de arbeidsgeneesheer). Voor die werknemers blijft de leeftijdsgrens van 55 jaar op 1 januari 2015 behouden, maar de leeftijdsgrens wordt daarna volgens een in het koninklijk besluit vastgesteld tijdspad stelselmatig opgetrokken om uiteindelijk 60 jaar te worden op 1 januari 2019.

Het hierboven vermeld koninklijk besluit bepaalt dat de progressieve leeftijdsverhoging niet zal plaats vinden indien de Nationale Arbeidsraad hierover voor de periode 2015-2016 een bij koninklijk besluit algemeen verbindend verklaarde kader-cao afsluit, die de sectoren en de ondernemingen in moeilijkheden of herstructurering, onder bepaalde voorwaarden, moet toelaten in uitvoering hiervan de leeftijdsgrens van 55 jaar voor die periode te behouden in een cao. Deze kader-cao kan om de twee jaar worden verlengd en aangepast (zie SoCompact nr. 1 – 2015).

2.2. De sociale partners houden de progressieve leeftijdsverhoging tegen voor 2016

Op 27 april 2015 werd de kader-cao die nodig is om de progressieve leeftijdsverhoging te verhinderen door de sociale partners gesloten. Het gaat om de CAO nr. 118 tot vaststelling voor 2015-2016 van het interprofessioneel kader voor de verlaging van de leeftijdsgrens naar 55 jaar, voor wat de toegang tot het recht op uitkeringen voor een landingsbaan betreft, voor werknemers met een lange loopbaan, zwaar beroep of uit een onderneming in moeilijkheden of herstructurering. Op dit ogenblik is die CAO nog niet algemeen verbindend verklaard, maar dit zal ongetwijfeld wel gebeuren in de komende weken.

Werknemers met een lange loopbaan of een zwaar beroep

De CAO nr. 118 handhaaft voor de periode 2015-2016, voor een landingsbaan met een uitkering, voor werknemers met een lange loopbaan,  tewerkgesteld in een zwaar beroep, een stelsel van nachtarbeid of in de bouwsector (met ongeschiktheidsattest van de arbeidsgeneesheer) de leeftijdsgrens op 55 jaar. Om op die leeftijdsgrens een beroep te kunnen doen moet het voor de werknemer bevoegde paritair comité of subcomité voor 2015 en 2016 een bij KB algemeen verbindend verklaarde cao hebben afgesloten waarin uitdrukkelijk gesteld wordt dat zij is afgesloten in toepassing van de CAO nr. 118.

Bij gebreke van een sectorale cao vallen die werknemers terug op het tijdspad dat is vastgesteld in het koninklijk besluit, namelijk 55 jaar in 2015 en 56 jaar in 2016.

Werknemers in een onderneming in herstructurering of in moeilijkheden

Ook voor een landingsbaan met een uitkering bij ondernemingen in herstructurering of in moeilijkheden handhaaft de CAO nr. 118 de leeftijdsgrens op 55 jaar voor de periode 2015-2016. Om op die leeftijdsgrens een beroep te kunnen doen, moet de onderneming waarin de werknemer tewerkgesteld is erkend zijn als onderneming in moeilijkheden of in herstructurering en een cao hebben afgesloten naar aanleiding van de herstructurering of de moeilijkheden waarin uitdrukkelijk gesteld wordt dat toepassing gemaakt wordt van de CAO nr. 118.

Bij gebreke van een cao in de onderneming in herstructurering of moeilijkheden, vallen ook de werknemers uit die ondernemingen terug op het tijdspad dat voor hen is vastgesteld in het koninklijk besluit, namelijk 55 jaar in 2015 en 56 jaar in 2016.

Samenvattende tabel

landingsbanen vanaf 1 januari 2015

 

CAO nr. 103:

recht op
landingsbaan vanaf

KB 12 december 2001

CAO nr. 118

gecombineerd met:

sectorale cao

of

cao onderneming in moeilijkheden of herstructurering

recht op hogere onderbrekingsuitkeringen vanaf

regel

55 jaar

60 jaar

 

uitzonderingen

50 jaar

vanaf 1 januari 2015: 55 jaar

2015-2016: 55 jaar

vanaf 1 januari 2016: 56 jaar

vanaf 1 januari 2017: 57 jaar

nog niet bepaald

 

3. De CAO nr. 103bis

Op 27 april 2015 werd in de Nationale Arbeidsraad ook de CAO nr. 103bis gesloten. Die cao gaat over de berekening van de loopbaan van 25 jaar als werknemer die is vereist om recht te hebben op een landingsbaan. Om de loopbaan van 25 jaar als werknemer te berekenen worden de dagen waarvoor loon werd uitbetaald in aanmerking genomen en ook een aantal gelijkgestelde dagen.  De CAO nr. 103bis vult de lijst van de gelijkgestelde dagen aan, zodat met ingang van 1 januari 2015 ook de dagen gedekt door de ontslagcompensatievergoeding (zie SoCompact nr. 4 – 2014) in aanmerking komen.