De Antiwitwaswet van 18 september 2017

Geschreven door Lexalert
Foto: Phil Long  

De zogenaamde Antiwitwaswet van 18 september 2017 (B.S. 6 oktober 2017) voert het register van uiteindelijk begunstigden  (Ultimate Beneficial Owners Register of kortweg UBO register) van vennootschappen en andere juridische entiteiten in. Vennootschappen en andere juridische entiteiten moeten de uiteindelijke begunstigden aangeven in een centraal register. De wet treedt in werking op 16 oktober 2017.

Op 20 mei 2015 nam het Europees Parlement de richtlijn (EU) 2015/849 aan inzake de voorkoming van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld of terrorismefinanciering (vierde anti-witwasrichtlijn).

Het preventief dispositief inzake de strijd tegen het witwassen van geld en de financiering van terrorisme wordt volledig geactualiseerd en herschreven naar aanleiding van de belangrijke ontwikkelingen op Europees en internationaal niveau.

Deze ontwikkelingen zijn in de eerste plaats de 4de richtlijn zélf, alsook de 40 aanbevelingen van de FAG of de Financiële Actiegroep inzake de bestrijding van het witwassen van geld, de financiering van terrorisme en de proliferatie. De huidige wet van 11 januari 1993 wordt volledig geïntegreerd.

De nieuwe Belgische wet omvat een aantal belangrijke componenten die bijdragen aan de strijd tegen het witwassen van geld en de financiering van het terrorisme.

Er worden onder andere verbeteringen aangebracht aan de controle op de onderworpen entiteiten en aan de nationale en internationale samenwerking tussen de bevoegde autoriteiten.

Daarnaast komt er een nationaal register van uiteindelijk begunstigden van vennootschappen en andere juridische entiteiten. Aan vennootschappen en andere juridische entiteiten wordt de verplichting opgelegd om informatie over hun uiteindelijke begunstigden te verkrijgen en te bewaren. Dit UBO register wordt wettelijk opgericht middels artikel 73.

De wezenlijke wijzigingen in Richtlijn 2015/849 (en zodoende omgezet in Belgisch recht middels voorliggend ontwerp van wet), zijn de volgende:

1. Het toepassingsbied wordt uitgebreid tot alle kansspelen en niet enkel casino’s.

2. Qua “risicobeoordeling” wordt een belangrijke vernieuwing ingevoerd door een “cascadeprocedure” in te stellen voor de identificatie en beoordeling van de risico’s van witwassen en financiering terrorisme.

3. Qua “waakzaamheidsverplichtingen” wordt toepassing  gemaak t van de risicogebaseerde benadering.

4. Het verstrekken van informatie over de uiteindelijke begunstigde(n) is één van de belangrijkste vernieuwingen. Aan vennootschappen en andere juridische entiteiten wordt de verplichting opgelegd om informatie over hun uiteindelijke begunstigden te verkrijgen en te bewaren en deze door te geven aan de onderworpen entiteiten. Bovendien moet deze informatie worden bewaard in een centraal register (het UBO-register), in elk van de lidstaten. Voor de fiducieën en trusts is in analoge bepalingen voorzien. Het UBO-register wordt ingericht door de Algemene Administratie van de Thesaurie van de FOD Financiën.

5. Wat de meldplicht en de CFI betreft, wordt de rol, de verantwoordelijkheden en de taken inzake operationele en strategische analyse van de CFI meer in detail uitgewerkt. De wet van 11.01.1993 was door veelvuldige aanpassingen in haar 24-jarig bestaan, legistiek moeilijk leesbaar geworden.

6. Qua bescherming en bewaring van gegevens werd een maximumtermijn voor de bewaring ingevoerd, waarna de onderworpen entiteiten de persoonsgegevens in hun bezit dienen te wissen. Deze bewaartermijn bedraagt in Richtlijn 2015/849 vijf jaar, te rekenen vanaf het einde van de zakelijke relatie of de occasionele verrichting. Deze termijn kan door de lidstaten maximaal 5 jaar worden verlengd. In het ontwerp van wet wordt een bewaartermijn van 10 jaar voorgeschreven, met een overgangsregeling  voor 2017 (7 jaar), 2018 (8 jaar) en 2019 (9 jaar).

Meer info over deze topic: 8 krachtlijnen van de Antiwiswaswet van 18 september 2017

7. De samenwerking tussen de financiële inlichtingeneenheden en de Europese Commissie wordt verbeterd.

8. Wat de sancties betreft, werd conform de Richtlijn voorzien in doeltreffende, evenredige en efficiënte administratieve sancties en maatregelen voor de niet-naleving door de onderworpen entiteiten van de opgelegde verplichtingen. Bijkomend voorziet het ontwerp strafrechtelijke sancties (geldboetes) voor het verhinderen van inspecties en verificaties, het weigeren van het verstrekken van gegevens of het bewust onjuiste of onvolledige inlichtingen verstrekken aan de toezichtautoriteiten.

Lees de volledige tekst van de wet van 18 september 2018 tot voorkoming van het witwassen van geld en de financiering van terrorisme en tot beperking van het gebruik van contanten