11 FAQ over de identieke en gecategoriseerde winstpremie

Geschreven door Lexalert

Met de Programmawet van het najaar 2017 wordt de winstpremie ingevoerd. Er bestaan twee types winstpremies: de identieke en de gecategoriseerde winstpremie. Hieronder vindt u 11 veelgestelde vragen over de winstpremie. 

1.Wat is een winstpremie?

Een winstpremie is een premie die uitgekeerd wordt in speciën in het geval dat een onderneming of een groep ondernemingen in een algemene vergadering beslist om een deel of het geheel van de winst aan haar werknemers uit te keren.

2.Wat is het doel van de invoering van de winstpremie?

De invoering van een winstpremie heeft tot doel om ondernemingen de mogelijkheid te geven om een deel van hun winst als een bonus toe te kennen aan hun werknemers. Teneinde de werknemers te motiveren en aan te moedigen is de premie op zowel fiscaal als sociaal vlak aantrekkelijk.

De nieuwe maatregel laat ondernemingen toe om hun werknemers op een simpele en flexibele manier een premie toe te kennen, die ofwel neerkomt op een som geld, ofwel op een percentage van hun loon, zonder dat hun stemrecht in de onderneming wordt toegekend.

Het systeem kan op eenvoudige wijze ingevoerd worden en is aantrekkelijk voor zowel de ondernemingen als voor de werknemers

3.Hoe verhoudt de winstpremie zich tot het participatieplan?

De voorgestelde maatregel ligt in de lijn van de reeds bestaande mogelijkheden voorzien in de wet van 22 mei 2001 betreffende de werknemersparticipatie in het kapitaal en in de winst van de vennootschappen voor werkgevers en werknemers, namelijk het participatieplan, de coöperatieve participatievennootschap en het investeringsspaarplan.

Een participatieplan zal niet meer kunnen voorzien in een de deelneming in de winst. Door de invoering van de winstpremie dient het participatieplan namelijk nog enkel voor de participatie van de werknemers in het kapitaal van de onderneming.

4.Wat is het verschil tussen de identieke en de gecategoriseerde winstpremie?

Een identieke winstpremie is een winstpremie waarvan het bedrag of het percentage van het loon gelijk is voor alle werknemers.

Een gecategoriseerde winstpremie is een winstpremie die verschillend is voor elke categorie van werknemers. De categorie wordt vastgelegd volgens de objectieve criteria bepaalt in de wet. Deze objectieve criteria werden vastgelegd in het K.B. van 19 maart 2002.

Door middel van een beslissing van de Algemene Vergadering kan een identieke premie worden toegekend aan alle werknemers. Eveneens kan worden geopteerd voor een gecategoriseerde premie. In dat geval moet de invoering gebeuren door middel van een ondernemings-cao of een toetredingsakte.

Volg het on demand seminarie Een korte blik op de nabije toekomst: de winstpremie & ‘Cash for car’ met Olivier DEBRAY

5.Wie kan er niet genieten van het voordeel van de winstpremie?

Van het voordeel van winstpremie kunnen niet genieten de bedrijfsleidersnatuurlijke personen die een opdracht als bestuurder, zaakvoerder, vereffenaar of gelijksoortige functies uitoefenen.

6.Is de werkgever verplicht een winstpremie in te voeren en deze jaar na jaar toe te kennen?

Elke werkgever of groep krijgt de mogelijkheid om een winstpremie toe te kennen aan zijn personeel. Het betreft een eigen initiatief van de werkgever die een eenzijdige beslissing neemt om de winstpremie al dan niet toe te kennen. Er wordt geen enkele verplichting aan de werkgever opgelegd. Hij handelt in volledige vrijheid.

De werkgever kan kiezen tussen de toekenning van een identieke of een gecategoriseerde premie.

De toekenning van een winstpremie heeft niet voor gevolg dat deze premie ook het volgende jaar uitgekeerd dient te worden. De overeenkomst van de werknemer werd op dit punt niet gewijzigd en de werknemer kan geen winstpremie opeisen in de toekomst.

7.Kan de winstpremie loon vervangen?

De winstpremie kan in geen enkel geval ter vervanging van verloning kan worden gebruikt. Het betreft een extra premie die eenzijdig wordt uitgereikt door de werkgever en die geniet van een eigen fiscale en sociale behandeling. Het doel van deze bepaling bestaat erin te vermijden dat een deel van de verloning naar de premie zou worden verschoven.

8.Hoeveel mag de winstpremie bedragen?

Het totale bedrag van de premie mag niet hoger mag zijn dan 30 % van de totale brutoloonmassa van het betreffende boekjaar. Aangezien de werkgevers en de werknemers kunnen genieten van een fiscaal en sociaal gunstig regime, is het nodig om de bedragen die kunnen worden overgemaakt in het kader van deze premie te beperken.

Ander interessant artikel: Winstpremie vanaf 1 januari 2018 - Fiscale behandeling en RSZ-bijdragen?

9.Wat is de procedure tot toekenning van een identieke winstpremie?  

De identieke winstpremie wordt toegekend op grond van een beslissing van de algemene vergadering. Het quorum dat nodig is om de beslissing te nemen werd vastgelegd op een gewone meerderheid van de stemmen, dit wil zeggen 50 % plus 1 van de stemmen van de vertegenwoordigde aandelen.

De notulen van de algemene vergadering waarin de beslissing tot toekenning van een winstpremie wordt opgenomen, bevatten tenminste de volgende vermeldingen:

  • het identieke bedrag van de winstpremie of het identieke percentage van het loon dat aan de werknemers wordt toegekend;
  • de berekeningswijze van het loon waarop het percentage wordt vastgelegd indien hiervoor geopteerd wordt;
  • de toekenningsregels die in aanmerking moeten worden genomen indien voorzien wordt in een anciënniteitsvoorwaarde. Er kan slechts in een anciënniteit van maximaal één jaar worden voorzien. Als de werknemer in dienst genomen werd op basis van opeenvolgende contracten, wordt de vereiste anciënniteit berekend rekening houdende met de samenvoeging van de opeenvolgende contracten;
  • de berekeningswijze pro rata temporis van het bedrag van de winstpremie in geval van vrijwillige schorsing of beeindiging van de arbeidsovereenkomst, behoudens wegens dringende redenen ten laste van de werknemer.

De werkgever is ertoe gehouden is zijn werknemers te informeren van de toekenning en de modaliteiten van de identieke premie. Hij doet dit schriftelijk, dit wil zeggen via een geschreven stuk, een email, een publicatie op een intranet of enig ander geschreven medium van zijn keuze.

10.Wat is de procedure tot toekenning van een gecategoriseerde winstpremie?  

De gecategoriseerde winstpremie kan worden ingevoerd door middel van een ondernemings-cao indien er een vakbondsafvaardiging bestaat in de onderneming of via een toetredingsakte wanneer dit niet het geval is.

Om het aantal verschillende procedures te beperken heeft de wetgever besloten dat bij de toekenning van een gecategoriseerde premie dezelfde stappen dienen te worden doorlopen als bij de invoering van een participatieplan. Wel geldt net als voor de identieke premie een maximale drempel van 30 % van de brutoloonmassa.

11. Wat is de wettelijke basis voor de winstpremie

De Programmawet van najaar 2017 voegt deze bepalingen in bij de "Wet van 22 mei 2001 betreffende de werknemersparticipatie in het kapitaal en in de winst van de vennootschappen". De naam van deze wet wordt gewijzigd naar de "Wet betreffende de werknemersparticipatie in het kapitaal van de vennootschappen en tot instelling van een winstpremie voor de werknemers".